گوشت اضافه در واژن: علت، فرق با زگیل تناسلی و درمان

گوشت اضافه در واژن در بیشتر موارد یک زائده‌ی خوش‌خیم است، نه بیماری جدی. با این حال باید از زگیل تناسلی و چند ضایعه‌ی دیگر جدا شود، و این کار فقط با معاینه ممکن است. اگر امشب با موبایل دنبال جواب می‌گردید، اول این را بدانید: نگرانی‌تان کاملاً طبیعی است و این موضوع بسیار پرسیده می‌شود.

پرونده‌ی شما در مطب محرمانه می‌ماند و می‌توانید ابتدا بدون گفتن نام، تلفنی سؤال بپرسید. برای گفت‌وگو، با مطب تماس بگیرید.

گوشت اضافه در واژن چیست؟

«گوشت اضافه» اسم عامیانه‌ی هر برآمدگی کوچک نرم است که روی پوست یا مخاط ناحیه‌ی تناسلی زنان دیده یا حس می‌شود؛ به آن «زائده‌ی گوشتی» یا «خال گوشتی» هم می‌گویند. در پزشکی این یک تشخیص واحد نیست؛ چند ضایعه‌ی کاملاً متفاوت را در بر می‌گیرد که از نظر ظاهر شبیه هم‌اند.

شایع‌ترین‌هایی که زنان با این اسم می‌پرسند سه تا هستند: زائده‌ی پوستی (اسکین تگ)، پاپیلوماتوز دهلیزی و زگیل تناسلی. دو تای اول خوش‌خیم‌اند و درمان فوری لازم ندارند. سومی عفونت ویروسی است و درمان دارد.

مهم‌ترین نکته‌ی این مقاله همین است: یک برجستگی کوچک می‌تواند هر کدام از این‌ها باشد. اگر قرار است تصمیم درباره‌ی درمان بگیرید، اول باید بدانید با کدام روبه‌رو هستید.

زائده‌ی پوستی، پاپیلای دهلیزی یا زگیل تناسلی؟ فرقشان چیست

زائده‌ی پوستی (اسکین تگ)

NHS زائده‌ی پوستی را رشد کوچکی می‌داند که معمولاً هم‌رنگ پوست یا کمی تیره‌تر است و انگار از پوست آویزان شده. معمولاً درد ندارد و بی‌ضرر است (NHS).

جاهایی که پوست به پوست می‌سابد یا چین دارد مستعد است؛ مثلاً گردن، زیر بغل، زیر سینه و اطراف باسن. اندازه‌اش از حدود ۲ میلی‌متر تا ۵ سانتی‌متر گزارش شده و ممکن است یکی باشد یا چند تا (NHS).

پاپیلوماتوز دهلیزی (پاپیلای دهلیز واژن)

این‌ها برجستگی‌های ریز و نرمی در بخش داخلی لب‌های کوچک و دهانه‌ی واژن‌اند. بیشتر پژوهشگران آن را یک تغییر آناتومیک مخاط دهلیز می‌دانند، نه بیماری (Ozkur و همکاران).

مشکل اینجاست که گاهی با زگیل تناسلی اشتباه گرفته می‌شود و همین سبب آزمایش‌ها و درمان‌های غیرضروری و اضطراب بیمار می‌شود (Ozkur و همکاران).

زگیل تناسلی

زگیل تناسلی را ویروس HPV می‌سازد. NHS می‌گوید معمولاً برجستگی‌های ریز و زبر است که ممکن است دور واژن، روی آلت یا اطراف مقعد بیاید. می‌تواند تک باشد یا گروهی (گروهی شبیه گل‌کلم)، نرم یا سفت، و به رنگ سفید، قرمز، هم‌رنگ پوست یا تیره‌تر (NHS).

بیشتر وقت‌ها علامتی ندارد، ولی گاهی دردناک است، می‌خارد یا خون می‌آید (NHS). اگر درباره‌ی خودِ بیماری می‌خواهید بیشتر بدانید، زگیل تناسلی چیست را بخوانید.

مقایسه‌ی سریع

ویژگی	زائده‌ی پوستی	پاپیلوماتوز دهلیزی	زگیل تناسلی
ظاهر	نرم، آویزان، هم‌رنگ پوست یا کمی تیره‌تر	برجستگی‌های ریز جدا از هم، هم‌رنگ مخاط اطراف	ریز و زبر، گاهی گروهی و شبیه گل‌کلم؛ رنگ‌های متفاوت
محل	چین‌های پوستی و جاهایی که پوست می‌سابد	معمولاً روی لب‌های کوچک (سمت داخل) و دهانه‌ی واژن، قرینه	دور واژن، روی آلت، اطراف مقعد و پوست بین این دو
علت	همیشه روشن نیست؛ گاهی سایش پوست	تغییر آناتومیک خوش‌خیم (به نظر بیشتر پژوهشگران)	عفونت HPV
نیاز به درمان	ندارد، مگر آزار بدهد	معمولاً ندارد، چون خوش‌خیم است؛ مهم تشخیص درست است	همیشه لازم نیست؛ پزشک تصمیم می‌گیرد

ویژگی‌های ستون وسط از مرور Fonder و همکاران آمده‌اند: برخلاف کوندیلوم، هر برجستگی از یک محل جداگانه‌ی مخاط می‌روید، هم‌رنگ مخاط اطراف است و قرینه توزیع شده است.

ارسال عکس برای بررسی پزشکتا ۵ عکس بفرستید؛ نتیجه با پیامک به شما اطلاع داده می‌شود.شروعبستن

می‌شود از روی عکس یا ظاهر فهمید که زگیل است؟

نه، و صادقانه بگویم، هیچ عکسی جای معاینه را نمی‌گیرد. حتی در مقاله‌های پزشکی هم نوشته شده که پاپیلوماتوز دهلیزی گاهی با زگیل اشتباه گرفته می‌شود (Ozkur و همکاران).

اینترنت پر از «عکس گوشت اضافه در واژن» و «عکس خال گوشتی ناحیه‌ی تناسلی» است، ولی همین شباهت‌ها تشخیص از روی عکس را غیرقابل‌اعتماد می‌کند. پس اگر عکس‌های اینترنتی را با خودتان مقایسه کرده‌اید و بیشتر نگران شده‌اید، تنها نیستید.

چند سرنخ ساده فقط برای این است که بدانید پزشک چه چیزی را نگاه می‌کند، نه برای اینکه خودتان تشخیص بدهید:

• تعداد و پراکندگی: یکی دو برجستگی آویزان، یا ردیف قرینه‌ی برجستگی‌های ریز در دهانه‌ی واژن، یا خوشه‌ی زبر.
• بافت: نرم و آویزان، یا زبر و شبیه گل‌کلم.
• تغییر در طول زمان: ضایعه‌ی تازه و رو به رشد باید بیشتر جدی گرفته شود.
• علامت همراه: خارش، درد، سوزش یا خونریزی.

NHS هم می‌گوید تشخیص زگیل تناسلی معمولاً با نگاه کردن پزشک یا پرستار به ضایعه انجام می‌شود، گاهی با ذره‌بین. بسته به محل زگیل ممکن است داخل واژن هم بررسی شود (NHS).

علت و دلیل بیرون‌زدگی گوشت از واژن چیست؟

بیرون‌زدگی «گوشت» از واژن می‌تواند دو معنا داشته باشد: یک ضایعه‌ی کوچک روی پوست و مخاط ناحیه، یا برآمدگی‌ای که از داخل واژن حس می‌شود. این دو علت‌های متفاوتی دارند.

علت‌های رایج ضایعه‌ی کوچک پوستی

• سایش پوست: NHS می‌گوید علت زائده‌ی پوستی همیشه معلوم نیست، اما گاهی سایش پوست به پوست آن را می‌سازد (NHS).
• چاقی، دیابت نوع ۲ و بارداری: این‌ها احتمال زائده‌ی پوستی را بیشتر می‌کنند. تغییر هورمونی بارداری هم یکی از دلایل پنداشته‌شده است (NHS).
• عفونت HPV: علت زگیل تناسلی است. ویروس حتی وقتی زگیلی دیده نمی‌شود هم منتقل می‌شود و بسیاری از مبتلایان علامتی ندارند (NHS).
• تغییر طبیعی ساختار مخاط: مثل پاپیلوماتوز دهلیزی که مرورها آن را خوش‌خیم می‌دانند (Fonder و همکاران).

وقتی برآمدگی از داخل واژن حس می‌شود

اگر چیزی شبیه توده یا برآمدگی نرم را از داخل واژن حس می‌کنید، باید به افتادگی اندام‌های لگنی هم فکر کرد. NHS علائم آن را ناراحتی در واژن، برآمدگی یا توده در واژن و نیاز بیشتر به ادرار می‌داند. زایمان، اضافه‌وزن و سرفه‌ی مداوم از عوامل ایجادکننده‌اند (NHS).

همین منبع می‌گوید همه‌ی موارد افتادگی درمان لازم ندارند و درمان می‌تواند تمرین‌های کف لگن، داروهای هورمونی و گاهی جراحی باشد. تشخیص را باید پزشک بدهد، نه شما.

کیست بارتولین

علامت اصلی کیست بارتولین یک توده‌ی نرم در یک طرف، نزدیک دهانه‌ی واژن است. ممکن است کوچک و بی‌درد باشد و فرد اصلاً متوجه آن نشود (NHS). اگر درد شدید و بزرگ‌شدن سریع داشته باشد، یا چرک و تب بیاید، ممکن است عفونی شده باشد و باید زود به پزشک مراجعه کنید (NHS).

اگر پیشینه‌ی رابطه‌ی بدون کاندوم دارید و نگران عفونت هستید، بیماری‌های مقاربتی را هم بخوانید.

اگر مجردم یا رابطه نداشته‌ام، باز هم ممکن است این ضایعه‌ها را داشته باشم؟

بله. برای دختری که رابطه نداشته هم دیدن گوشت اضافه در واژن پیش می‌آید، چون همه‌ی این ضایعه‌ها زگیل نیستند. NHS علت‌های زائده‌ی پوستی را سایش پوست، وزن، دیابت و بارداری می‌داند و رابطه‌ی جنسی را در آن‌ها نام نمی‌برد (NHS). پاپیلوماتوز دهلیزی هم یک تغییر آناتومیک مخاط است (Ozkur و همکاران).

پس دیدن یک برجستگی کوچک به معنای «رابطه‌ی پرخطر داشته‌اید» یا «کسی مقصر است» نیست. این برداشت بی‌دلیل خیلی از خانم‌ها را شرمنده می‌کند.

از طرف دیگر، زگیل تناسلی هم فقط با نزدیکی کامل منتقل نمی‌شود. NHS انتقال را از راه تماس پوست با پوست، از جمله رابطه‌ی واژینال و مقعدی، و استفاده‌ی مشترک از اسباب‌بازی جنسی می‌داند. انتقال دهانی را هم ممکن، ولی نادر ذکر می‌کند (NHS).

برای نگرانی‌هایی مثل این، مقاله‌ی زگیل تناسلی در دختر مجرد را هم بخوانید. در همه‌ی حالت‌ها معاینه، یگانه راه روشن‌کردن موضوع است.

کِی باید به پزشک مراجعه کنم؟

این حالت‌ها یعنی وقت معاینه بگیرید:

• ضایعه تازه است و قبلاً نبوده
• بزرگ می‌شود یا تعدادش بیشتر می‌شود
• درد، خارش یا خونریزی دارد
• هم‌زمان ترشح غیرعادی یا درد در رابطه دارید
• رنگ آن عوض شده یا زخم شده
• خودتان یا شریک جنسی‌تان مشکوک به زگیل هستید
• برآمدگی را از داخل واژن حس می‌کنید

NHS برای زائده‌ی پوستی می‌گوید اگر بزرگ می‌شود، دردناک می‌شود، خون می‌آید یا تعداد زیادی زائده در می‌آید، پزشک باید بررسی کند (NHS). برای زگیل هم هر توده‌ی بی‌دردِ تازه دور واژن، خارش یا خونریزی، یا همسر با زگیل را دلیل رفتن به کلینیک می‌داند (NHS).

یک نکته‌ی مهم دیگر: برخی ضایعه‌ها که رشدی شبیه زگیل، توده، زخم، خونریزی یا خارش بدون بهبودی دارند، در فهرست علائم سرطان ولو هم آمده‌اند (NHS). این به معنای سرطان بودن نیست، ولی دلیل خوبی است که ضایعه‌ی ماندگار را معاینه کنند. NHS هم تأکید می‌کند خجالت نکشید؛ پزشک عادت دارد درباره‌ی این علائم حرف بزند.

پزشک چطور علت را تشخیص می‌دهد؟

در بیشتر موارد معاینه‌ی ساده کافی است. پزشک یا پرستار درباره‌ی علائم، مدت وجود ضایعه و شریک جنسی می‌پرسد، ناحیه را نگاه می‌کند و گاهی از ذره‌بین استفاده می‌کند. بسته به محل ضایعه ممکن است داخل واژن هم دیده شود (NHS).

وقتی ظاهر ضایعه کمی غیرمعمول باشد، پزشک ممکن است روش‌های دقیق‌تری مثل دیدن با ابزار بزرگ‌نما را به کار ببرد. در یک گزارش موردی پاپیلوماتوز دهلیزی هم از درموسکوپی برای تشخیص افتراقی استفاده شده است (Ozkur و همکاران).

اگر به نظر پزشک ضایعه مشکوک باشد، ممکن است نمونه‌برداری یا ارجاع لازم شود. این تصمیم پزشک است و بدون دیدن ضایعه نمی‌شود درباره‌ی آن حرف زد.

اگر زگیل یا ضایعه‌ی دیگری در مردان مطرح است، مقاله‌ی خال گوشتی یا گوشت اضافه؟ و کندن خال گوشتی روی آلت را ببینید. این مقاله درباره‌ی زنان و ناحیه‌ی واژن است.

گوشت اضافه چطور درمان یا برداشته می‌شود؟

درمان به نوع ضایعه بستگی دارد. برای همین نمی‌شود پیش از تشخیص درباره‌ی «بهترین روش» حرف زد.

اگر زائده‌ی پوستی باشد

NHS می‌گوید لازم نیست زائده‌ی پوستی برداشته شود، ولی اگر آزار می‌دهد می‌توان آن را با حرارت، انجماد یا بریدن با تیغ جراحی یا قیچی برداشت. بعد از برداشتن معمولاً برنمی‌گردد، اما ممکن است اثر جای زخم یا تیرگی پوست بماند؛ بخصوص روی پوست قهوه‌ای یا سیاه. این عوارض اغلب موقتی‌اند و گاهی دائمی می‌شوند (NHS).

برای اطلاعات بیشتر درباره‌ی تفاوت زائده‌ی پوستی با زگیل، تفاوت زگیل تناسلی و اسکین تگ را بخوانید.

اگر پاپیلوماتوز دهلیزی باشد

چون خوش‌خیم است، مهم‌ترین قدم تشخیص درست است تا آزمایش‌ها و درمان‌های غیرضروری انجام نشود و بیمار نگران نماند (Fonder و همکاران). این که برداشته شود یا نه، با نظر پزشک و حسب آزار شما تصمیم‌گیری می‌شود.

اگر زگیل تناسلی باشد

NHS می‌گوید همیشه به درمان نیاز نیست و گاهی زگیل ظرف ۶ ماه خودبه‌خود از بین می‌رود. اگر درمان لازم باشد، پزشک یکی از این‌ها را پیشنهاد می‌کند:

• کرم، محلول یا پماد؛ این‌ها می‌توانند درد، تحریک یا سوزش بیاورند.
• انجماد (کرایوتراپی)؛ ممکن است چند بار تکرار شود و دردناک باشد.
• جراحی؛ برداشتن با بی‌حسی موضعی، یا با حرارت یا لیزر، که می‌تواند درد، تحریک یا اسکار داشته باشد.

درمان ممکن است هفته‌ها یا ماه‌ها طول بکشد، بعضی وقت‌ها جواب نمی‌دهد و زگیل ممکن است برگردد (NHS). برای مرور بیشتر، درمان زگیل تناسلی در مردان و زنان را ببینید.

خودم می‌توانم گوشت اضافه را بکنم یا ببُرم؟

پیشنهاد من این است که نه. دلیلش ساده است: پیش از معاینه نمی‌دانید آن برجستگی چیست، و اگر زگیل باشد درمان باید طبق نسخه انجام شود. NHS صریحاً می‌گوید داروی زگیل داروخانه‌ای مخصوص زگیل تناسلی ساخته نشده و استفاده نشود (NHS).

برای زائده‌ی پوستی هم روش‌های برداشتن را در کلینیک و با ابزار مناسب معرفی کرده‌اند (NHS). بریدن ناحیه‌ی حساس و مرطوب در خانه، بدون دانستن ماهیت ضایعه، به خودتان فشار اضافه می‌دهد.

در زمان درمان زگیل، NHS توصیه می‌کند سیگار نکشید، چون بعضی درمان‌ها با سیگارنکشیدن بهتر جواب می‌دهند. همچنین تا از بین رفتن زگیل رابطه‌ی جنسی نداشته باشید؛ و اگر داشتید، حتماً از کاندوم استفاده کنید (NHS).

چطور از ضایعه‌ی تازه پیشگیری کنم؟

برای زائده‌ی پوستی NHS می‌گوید قابل پیشگیری نیست (NHS). ولی درباره‌ی زگیل تناسلی کارهایی وجود دارد.

• کاندوم در هر رابطه‌ی واژینال، مقعدی و دهانی. NHS یادآوری می‌کند اگر ویروس روی پوستی باشد که کاندوم نمی‌پوشاند، باز هم می‌تواند منتقل شود.
• واکسن HPV: NHS می‌گوید در انگلستان به دختران و پسران ۱۲ تا ۱۳ ساله پیشنهاد می‌شود و از زگیل تناسلی و برخی سرطان‌ها محافظت می‌کند (NHS). درباره‌ی واکسن واکسن زگیل تناسلی (گارداسیل) را بخوانید.
• اسباب‌بازی جنسی مشترک نباشد، یا پیش از دست‌به‌دست‌شدن شسته یا با کاندوم تازه پوشانده شود.
• همسر یا شریک فعلی: اگر زگیل دارید، شریک جنسی‌تان هم بهتر است بررسی شود چون ممکن است زگیل داشته باشد و خبر نداشته باشد (NHS).

اگر دنبال تصویر و توضیح بیشتر درباره‌ی انواع زگیل هستید، عکس و فیلم زگیل تناسلی را ببینید.

در مطب چگونه کمک می‌کنیم؟

در مطب دکتر عباس انتظاری، متخصص پزشکی اجتماعی و طب پیشگیری با دوره‌های تکمیلی جراحی سرپایی، زنان و پوست، می‌توانید درباره‌ی این موضوع بدون عجله و بدون قضاوت حرف بزنید. لازم نیست پیش از تماس همه‌چیز را بدانید یا عکس بفرستید.

پرونده‌ی شما محرمانه است و می‌توانید بدون گفتن نام، تلفنی سؤال بپرسید. هر سؤالی دارید، با مطب تماس بگیرید.

ارسال عکس برای بررسی پزشکتا ۵ عکس بفرستید؛ نتیجه با پیامک به شما اطلاع داده می‌شود.شروعبستن

گالری تصاویر

تصاویر زیر از بیماران واقعی و با رضایت خودشان منتشر شده‌اند تا بتوانید ظاهر ضایعه را بهتر بشناسید. شکل هر ضایعه روی هر پوستی فرق می‌کند و تشخیص قطعی فقط با معاینه‌ی پزشک است.

زگیل تناسلی در ناحیه‌ی تناسلی زنان؛ برجستگی‌های ریز که ممکن است با زائده‌ی پوستی اشتباه شوند.

— دکتر عباس انتظاری، متخصص پزشکی اجتماعی و طب پیشگیری