آدرس : ولیعصر بالاتر از زعفرانیه برج فردوس طبقه 2 واحد 12
02122704076
drentezari@

خارش بدن – علل زمینه ساز

تحریک نسبتاً خفیف پوست خصوصاً وقتی که چیزی روی آن حرکت کند ایجاد خارش بدن و قلقلک می نماید. نقاط مربوط به خارش بدن را می توان با نقشه برداری دقیق روی پوست مشخص کرد . این نقاط همانند نقاط مربوط به درد در مناطقی وجود دارند که انتهای فیبرهای بدون میلین یافت می شوند.

خارش بدن در واقع یک شکایت ذهنی است که به صورت احساس ناخوشایندی در فرد تظاهر می کند. خارش بدن شایعترین علامت در بین بیماران پوستی است

خارش بدن در واقع پاسخ بدن به یک محرک سیستم عصبی می باشد.

علت خارش بدن چیست؟

محرک های فیزیکی

 هرگونه تحریک فیزیکی نظیر تابش خورشید، گرما، رطوبت (کم یا زیاد) تحریک الکتریکی، فشار بر پوست، لمس کردن، خشکی پوست می تواند منجر به ایجاد حس خارش بدن گردد.

محرک های شیمیایی

 مواد شیمیایی قلیایی یا اسیدی حتی آب می تواند باعث ایجاد حس خارش در پوست گردد. در گروهی از بیماران تماس با موادی نظیر نیکل نیز می تواند منجر به ایجاد خارش بدن از طریق تشدید بیماری اگزما گردد. در این گروه ماده شیمیایی از طریق یک ماده واسط در بدن به نام هیستامین منجر به ایجاد یا تشدید خارش می گردد.

بیماری های پوستی

 تقریبا بسیاری از بیماری های پوستی درجاتی از خارش بدن را در فرد ایجاد می کنند. بعضی از شایعترین بیماری های پوستی که منجر به خارش می شوند عبارتند از اگزما و درماتیت ها، گزش حشرات، پسوریازیس، لیکن پلان و …

پلاک پسوریازیس ( خارش بدن شدید)

پلاک پسوریازیس ( خارش بدن شدید)

بیماری های سیستمیک

 در بعضی از بیماری های سیتمیک ممکن است اولین تظاهر بیماری به شکل خارش بدن باشد لذا همواره در بررسی خارش ها باید این موضوع را مد نظر قرار داد.

خارش بدن ناشی از یک بیماری روحی و روانی

خارش های محدود در ناحیه مقعد و ناحیه تناسلی ممکن است ناشی از اضطراب یا افسردگی باشد. این نوع خارش معمولا منجر به خاراندن های شدید و ایجاد خراش های پوستی در ناحیه مقعد و کشاله ران و نواحی تناسلی می گردد که در صورت عدم شناسایی و درمان زمینه را برای ایجاد عفونت های ثانویه فراهم نماید و باعث تشدید خارش نیز گردد.

خارش بدن ناشی از دارو

 اکثر داروها می توانند باعث ایجاد خارش در بدن گردند. داروها ممکن است حتی ماه ها پس از آغاز مصرف باعث ایجاد خارش در بدن گردند.خارش بدن ناشی از داروها

بیشترین داروهایی که باعث ایجاد خارش بدن در بدن می گردند عبارتند از: داروهای مخدر نظیر مورفین و ترکیبات آن، برخی از آنتی بیوتیک ها نظیر اریترومایسین، برخی از دارهای عصبی، داروهای هورمونی نظیر استروژن، پروژسترون، برخی از ویتامین ها نظیر ویتامین ب کمپلکس

دلیل خارش بدن همچنین می تواند به دنبال بیماری های زیر باشد:

  • -نارسایی کلیه (شایعترین علت سیستمیک خارش)
  • -نارسایی کبدی و کلستاز صفراوی
  • -کمبود آهن
  • -پلی سیتمی و افزایش غلظت خون
  • -بیماری های تیروئیدی (پرکاری تیروئید یا کم کاری تیروئید)
  • -دیابت (به خصوص خارش ناحیه تناسلی در دیابت شایع است)
  • -یائیسگی و مشکلات هورمونی در زنان (به خصوص باعث خارش ناحیه تناسلی و مقعد می شود)
  • -بدخیمی و سرطان ها (در بعضی از سرطان ها نظیر سرطان خون از نوع هوچکین اولین تظاهر بیماری ممکن است خارش بدن باشد)
  • -گاهی مواقع بیماری های سیستم عصبی نظیر تومورهای مغزی، مولتیپل اسکلروزیس MS یا سایر ضایعات مغزی مسبب خارش بدن هستند
  • -ایدز نیز می تواند به شکل خارش منتشر در بدن تظاهر نماید.
خشکی و خارش بدن در اثر بیماری تیروئیدی

خشکی و خارش بدن در اثر بیماری تیروئیدی

برای بررسی خارش بدن چه باید کرد؟

معمولا پزشک پس از یک شرح حال دقیق و بررسی سوابق بیماری و مصرف دارویی، سوابق خانوادگی، اقدام به معاینه بدن خواهد نمود.

در صورتی که در معاینه بالینی شک به بیماری پوستی مطرح باشد اقدامات تشخیص نظیر نمونه برداری از ضایعه یا درمان ضایعه را انجام خواهد داد. در هر بیماری انتخاب آزمایش و زمان آغاز درمان به قضاوت بالینی پزشک ارتباط دارد و ممکن است اصلا هیچگونه آزمایشی نیاز نباشد و فقط یک سری توصیه توسط پزشک به بیمار داده شود.

چنانچه پزشک به بیماری های سیتمیک مشکوک شود ممکن است اقدامات آزمایشگاهی تکمیلی نیاز باشد و درمان علامتی توسط پزشک آغاز گردد تا زمانی که نتیجه بررسی ها پزشک را در تشخیص علت بیماری و عوامل زمینه ساز کمک نماید و بتواند قضاوت بهتری در مورد انتخاب مسیر درمان داشته باشد.

اصولا بررسی یک بیماری که با خارش عمومی و بدون علامت پوستی مراجعه می کند، همواره یکی از مشکلات پزشکان است همچنین ممکن است نتایج بررسی ها بسیار دور از انتظار اولیه پزشک و بیمار باشد. زیرا در بسیاری از موارد خارش اولین علامت یک بیماری سیستمیک است که ممکن است در صورت عدم بررسی تا سالها مخفی مانده و زمانی که  به مراحل بسیار پیشرفته و غیر قابل درمان برسد تظاهرات سیستمیک ظاهر شود.

در اینگونه موارد بررسی زود هنگام و شناسایی عامل زمینه ساز خارش پوست، بعضا” می تواند از یک فاجعه بزرگ در سالهای آتی پیشگیری نماید.

اکیدا به بیماران توصیه می گردد خارش بدن را جدی بگیرند.

با انجام کلیه معاینات بالینی و آزمایشات پاراکلینیکی نیز ممکن است در یک گروهی از بیماران علت خارش مشخص نشود. در این گروه بهتر است پیگیری ها و بررسی های سالانه انجام شود. این گروه را به اصطلاح (خارش با منشاء نامشخص Pruritus of Unknown Origin) PUO می نامیم. این گروه نیاز به مراقبت بیشتری دارند

اقدامات کنترلی برای خارش بدن

پس از بررسی های بالینی و آزمایشگاهی در صورتی که پزشک عامل زمینه ساز خارش بدن را شناسایی نمود می توان در صورت امکان عامل زمینه را حذف و یا تحت درمان قرار دهد.

برای کنترل خارش حتی خارش های با منشا ناشناخته PUO اقدامات زیر را می توان انجام داد:Cooling Itchy-Skin

-کاهش خاراندن پوست

-کاهش استرس های روحی

-کاهش مصرف کافئین و قهوه و مواد محرک

-کاهش مصرف شکلات و نوشابه های گازدار

-نپوشیدن لباس های پشمی

-دوش آب خنک و پرهیز از آب گرم یا داغ

-پرهیز از هوای گرم

-استفاده از کمپرس سرد

-استفاده از لوسیون بدن

-استفاده از آنتی هیستامین ها با نظر پزشک

توصیه های من:

در صورتی که مبتلا به خارش بدن طولانی مدت هستید هستید:

  1. حتما با تیم درمانی خود مشورت کنید.
  2.  به هیچ عنوان خودسرانه اقدام به درمان یا مصرف داروهای آنتی هیستامین یا تزریق داروهای کورتیکواسنروئیدی نکنید. 
  3. حتما برای تشخیص عامل زمینه ساز خارش بدن به پزشک مراجعه کنید. 
  4. ممکن است نیاز به نمونه برداری و ارزیابی آزمایشگاهی باشد.

دکتر عباس انتظاری متخصص طب پیشگیری

آخرین پرسش ها

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

سوال خود را در اینجا ثبت کنید و از سیستم کد رهگیری دریافت نمائید. پاسخ شما حداکثر تا 24 ساعت آینده از طریق  ایمیل به شما اطلاع داده خواهد شد حتما ایمیل خود را با دقت وارد کنید

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال قبلی ، کد رهگیری خود که از طریق ای میل برای شما ارسال شده را در این قسمت وارد کنید تا پاسخ دکتر را مشاهده فرمائید
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر حبیب پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 5 روز پیش) مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید چند روزه که وقتی گرمم میشه روی پوست سینم حالت مور مور و سوزش و خارش دارم اصلا دقیق نمیدونم چطوریه خودم حس میکنم که مال بی آبی هست و خیلی آب میخورم یه کم آروم میشه در ضمن من روزی یه فنجان قهوه هم میخورم باید چیکار کنم؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 5 روز پیش)

      سلام جانم

      البته بدون معاینه نمی توان نظر دقیقی داد ولی احتمالا نوعی کهیر کلینرژیک مطرح باشد

      نگران نباش 

      سعی کن یک زیر پوش نخی بپوشی

      لباس ها همه نخی باشد

      هر روز دوش بگیر و از صابون استفاده نکن و به جای آن از پن (قابل تهیه در داروخانه ها) استفاده کن

      گاهی مواقع ممکن است نیاز به مصرف آنتی هیستامین خوراکی نیز باشد

      در صورت عدم بهبودی یا تشدید بهتره برای ارزابی دقیقتر به پزشک مراجعه شود

      موفق

  • تصویر کاربر فاطی یکشنبه ۹ تیر ۹۸( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    دوماهه که خارش دارم به همراه خشکی پوست به پزشک مراجعه کردم اول گفت قارچه نیستات خوردم رفع نشدبعدگفت پسوریازیس هست الان دارم متوترکسات مصرف میکنم بعضی روزابهترم بعضی روزاهم نه کف دستام میخاره ولی نه شدیدشباخارشم شدیدتره موقع خواب.۳۶ساله هستم قصدبارداری دارم ایرادی نداره.علت خارشم چیه
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری یکشنبه ۹ تیر ۹۸( 3 هفته پیش)

      علیک سلام

      پسوریازیس یک بیماری مزمن با منشاء ناشناخته است و درمان قطعی ندارد

      در صورت بارداری مصرف متوترکسات باید قطع شود

      نگران نباش و مطابق فرمایشات پزشک معالج روند درمانی را پیگیری کن

      موفق

  • تصویر کاربر بهنام شنبه ۲۸ مهر ۹۷( 9 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام. آقای دکتر وقتتون بخیر!
    من ۲۹ سال سن دارم و مدت تقریباً دو سالی هست که وقتی در معرض گرما یا نور خورشید قرار می گیرم به یکباره کل بدنم خارش شدید پیدا می کنه حتی امروز که سوال رو می نویسم به مدت ۱۰ دقیقه بیرون از خونه رفتم و موقع برگشتن کل بدنم خارش داشت نمی تونم جایی که بخاری یا وسایل گرمایشی هست کار کنم کل بدنم خارش پیدا می کنه.
    ممنون میشم منو راهنمایی کنید.
    با تشکر از شما
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری شنبه ۲۸ مهر ۹۷( 9 ماه پیش)

      سلام جانم

      البته بدون معاینه نمی توان نظر دقیقی داد ولی بر اساس شرح حالی که ذکر می کنی اگزمای کلینرژیک مطرح است

      ممکن است نیاز به درمان های طولانی مدت باشد مهمترین اقدام در اینگونه موارد پرهیز از گرما و آفتاب است

      . همچنین در برخی از موارد ممکن است ضایعات پس از بهبودی مجددا عود کند بهتره برای معاینه دقیقتر به پزشک مراجعه کنی. ممکنه نیاز به نمونه برداری یا ارزیابی های تکمیلی باشد

      موفق

  • تصویر کاربر عاطفه شنبه ۱۸ شهریور ۹۶( 1 سال پیش) مشاهده پرسش
    سلام دكتر عزيز
    من بيكينيمو ليزر كردم جلسه 5هستم
    بوستم به شدت سوخته
    ميشخ بكيد جه بماد و دارويي براي بهبودش استفاده كنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری شنبه ۱۸ شهریور ۹۶( 1 سال پیش)
      سلام جانم
      بهتره با پزشک معالجت مشورت
      علی الحساب روزانه ۴ بار کرم زینک اکساید و سیار سولفادیازین بزن
      موفق
  • تصویر کاربر نازنین سه شنبه ۱۴ دی ۹۵( 2 سال پیش) مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشین خدمت جناب آقای دکتر
    من دیروز جلسه ای اول لیزر واسه ی موهای زاید صورتم داشتم دکتر بهم گفت در صورت سوختگی که ب صورت لکه قهوه ایی هست از کرم زینک استفاده کنم
    الان صورتم مخصوصا از بناگوش تا زیر گردن و چانه قرمز شده و کمی متورم
    همراه با جوش و خارش شدید میخواستم ببینم ایا این طبیعی و اینکه اشکالی نداره از زینک استفاده کنم؟
    و اینکه چیکار کنم که از بین برن
    پوستم چرب هستش
    لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری سه شنبه ۱۴ دی ۹۵( 2 سال پیش)
      سلام جانم
      این حالت طبیعی است
      نگران نباش و طبق نظر پزشک معالجت اقدام کن
      موفق
  • تصویر کاربر فرجی چهارشنبه ۱۰ آذر ۹۵( 2 سال پیش) مشاهده پرسش
    برای ازبین بردن جوشهای ناحیه شرمگاهی و باسن چه راه حلی راپیشنهاد میکنید؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری چهارشنبه ۱۰ آذر ۹۵( 2 سال پیش)
      علیک سلام
      با توجه به نوع ضایعه روش درمان انتخاب می شود
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر
از بین بردن چین و چروک پیشانی
آنژیوگرافی
تنگی مجرای ادراری
جوانسازی پوست
متخصص ارتوپد
رژیم لاغری
اتوماسیون مالی تحت وب
درمان واریس
درمان پروستات
لیزر موهای زائد
درمان زگیل تناسلی
درمان فشار خون
درمان زگیل تناسلی زنان
ناباروری
مرکز پزشکی هسته ای
اصلاح طرخ لبخند