آدرس : ولیعصر بالاتر از زعفرانیه برج فردوس طبقه 2 واحد 12
02122704076
drentezari@

جلوگیری از ریزش مو – ارزیابی های پزشکی

  • دکتر عباس انتظاری
  • آخرین ویرایش : 21 اردیبهشت 96

جلوگیری از ریزش مو

ویژگیهای ظاهری وجود دارد و جنبه های ویژه عزت نفس چه برای زنان و چه برای مردان به ظاهر فیزیکی ایشان گره خورده است. یکی از این ویژگی های در معرض دید وضعیت موی سر میباشد . از این رو ریزش مو برای یک فرد در مرحله ای از زندگی می تواند بر سلامت روان او اثرات جبران ناپذیری را اعمال نماید. لذا جلوگیری از ریزش مو همواره از نظر جامعه پزشکی و بیماران حائز اهمیت فراوان می باشد

جلوگیری از ریزش مو - ساختمان مو

ریزش مو یا آلوپسی ، در بیش از ۵۰% مردم درطول زندگی اتفاق می افتد . از سوی دیگر، پیش از آنکه ۴۰%  موهای یک ناحیه تحت تأثیر قرار بگیرند، اکثر بیماران متوجه عارضه  در حال پیشروی نمی شوند. و ممکن است زمانی متوجه ریزش مو شوند که اقدامات درمانی با دشواری همراه باشد. لذا آشنایی با روش های جلوگیری از ریزش مو بسیار کمک کننده خواهد بود

درک چرخه رشد مو برای ارزیابی ریزش مو در شناسایی روش های موثر در جلوگیری از ریزش مو بسیار حائز اهمیت می باشد. به طور کلی ریزش مو می تواند خود حکایتی از بیماری آلوپسی باشد و درواقع یک بیماری منحصر به فرد باشد یا می تواند شاهدی بر اختلال سیستمیک یا عفونی باشد . از این رو بررسی و معاینه مو نیاز به دقت بیشتری دارد . البته چرخه رشد مو در اثر عوارض جانبی داروها، ضربه های فیزیکی یا استرس روحی و حتی بیماریهای سیستمیک می تواند دستخوش تغییر گردد و خود رابه صورت ریزش مو نمایان سازد  لذا شناسایی اینگونه عوامل و کنترل آنها در جلوگیری از ریزش مو موثر خواهد بود

شاید بتوان با روشهای آزمایشگاهی  دقیق، کارآمد و در حال گسترش شروع ریزش مو را در بیماران بسیارسریعتر تشخیص داده و در جلوگیری از ریزش مو موثرتر و سریعتر اقدام نمود.

چرخه ی رشد مو 

به منظور جلوگیری از ریزش مو باید شناخت دقیقی از چرخه رشد مو داشته باشیم. فولیکول مو یک ساختار پویا است، که مسئول تولید و  خارج کردن ساقه مو است. در انسان بر خلاف دیگر پستانداران هر فولیکول مو ساعت بیولوژیک مستقل دارد . چرخه رشد  فولیکول مو  شامل سه فاز میباشد؛ آناژن (فاز رشد )، کاتاژن (فاز پسرفت) و تلوژن (فاز  استراحت).جلوگیری از ریزش مو - چرخه رشد مو

فاز آناژن در موهای سر به طور متوسط ۳ تا ۵ سال طول می کشد و طول مو را مشخص  می کند . تخمین زده  می شود که در هر زمان، ۹۰% فولیکول های مو در این مرحله از چرخه قرار دارند.

بعد از این مرحله، فاز کاتاژن شروع می شود که یک مرحله ناشی از آپوپتوز سلولهای ماتریکس مو است و به طور  متوسط دو هفته طول می کشد و شامل ۲-۱% از همه فولیکولهای مو است. در این مرحله رشد طولی موها متوقف می شود.

فاز تلوژن تقریباً ۱۰% فولیکول های مو را  شامل می شود و به طور متوسط ۵-۳ ماه طول  می کشد. در آخر هر چرخه، فاز اگزوژن اتفاق  میافتد که به موجب آن یک ساقه موی جدید ساخته می شود و موی قدیمی ریزش پیدا می کند. در مجموع،هر فرد ممکن است روزانه بین ۲۵ تا ۱۰۰ تار از مو های سر را در طی فاز اگزوژن طبیعی از دست دهد. بنابراین این میزان ریزش مو در روز طبیعی بوده و جای هیچگونه نگرانی نیست. اما چنانچه تغییری در این میزان مشاهده شود باید برای جلوگیری از ریزش مو اقدامات لازم صورت پذیرد

در خصوص روشهای ارزیابی ریزش مو نیز لازم می باشد که در گام نخست از یک شرح حال گیری دقیق و هدفمند استفاده می نماییم. از این رو در این مطالعه نیز روشهای ارزیابی مو به ترتیب از  شرح حال گیری شروع و نهایتاً به روش های آزمایشگاهی ختم می گردند.

شرح حال جلوگیری از ریزش مو - ریزش موی مردانه

برای جلوگیری از ریزش مو ، در هنگام ارزیابی ریزش مو و در بالین بیمار، پزشک باید سابقه فردی و خانوادگی کاملی را تهیه نماید. یک شرح حال فردی باید ریزش مو، نازک شدن، طول مدت وضعیت پیش آمده و اعمال نظافتی شخصی را بررسی نماید. از آنجایی که ریزش مو می تواند نشانه اولیه یک بیماری سیستمیک، واکنش به مواد شیمیایی و داروها یا در نتیجه یک تروما باشد، این موارد نیز نیاز به بررسی دارند.

معاینه بالینی 

هنگام ارزیابی ریزش مو، گام اول ارزیابی توزیع مویِ کل بدن، شامل سر و صورت و بدن است. هم چنین ارزیابی برای ریزش مو، نازک شدن (Miniaturization) و هیرسوتیسم  می بایست صورت پذیرد. سپس بررسی پوست سر و مجرای مو به منظورعلایمی چون قرمزی، تورم، وجود اسکار یا پوستهی متراکم می بایست انجام شود. تعیین این که آیا ریزش مو منتشر، تکه تکه یا موضعی است و یافتن یک الگو در آن، در صورت وجود باید در نظر گرفته شود  در غیر اینصورت جلوگیری از ریزش مو دشوار یا غیر ممکن خواهد بود

نواحی دیگر بدن نیز باید برای علایم  مشکلات زمینه ای که  می توانند منجر به ریزش مو شوند ارزیابی می شود. حتماً گردن را از نظر بزرگی و قوام یا ندول تیروئید ارزیابی می شود. همچنین عقده های لنفاوی را نیز بررسی می گردد؛ چرا که بزرگ شدن آنها  میتواند ازعفونت در ناحیه پوست سر  یا عوامل دیگری حکایت داشته باشد. الگوهای تراکم مو،  میتواند یک شاخص سطح آندروژن و هورمون مردانه باشد. معمولا در این حالات باید برای جلوگیری از ریزش مو مداخلات هورمونی با نظر پزشک صورت پذیرد

معاینه ناخن، به ویژه جستو جو برای منقوط شدن صفحهی ناخن  (pitting) و وجود خطوط طولی، مفید است چرا که می توان  همراه با آلوپسی آره آتا یا ریزش مو سکه ای این پدیده را مشاهده نمود

  (washing test) آزمون شستن

این آزمون یک روش ساده است که با آن  می توان ریزش مو هورمونی را از تلوژن افلوویوم تمییز داد. در این روش در طی شستن تعداد زیادی مو در تلوژن افلوویوم ریزش پیدا خواهد کرد، در حالی که در آلوپسی آندروژنتیک ریزش موی فعالی وجود نخواهد داشت.

ارزیابی تاریخچه ریزش مو برای جلوگیری از ریزش مو بسیار ضروری استعلت ریزش مو

سابقه  اجتماعی 

اعمال مراقبت مو شامل: استفاده از کلاه گیس، تکه های مو، اکستنشن (موهای اضافی)، بافتن مو، رنگ و مواد شیمیایی

وقایع پراسترس زندگی گذشته یا تجربیات تروماتیک دوران کودکی، اختلالات روان شناختی شامل تریکوتیلومانی، اختلال دیس مورفیک بدن، اختلال ناشی از استرس پس از تروما PTSD  وقوع ریزش مو در دوران کودکی  وضعیت حمایت اجتماعی   سابقه بیماری منتقل شونده جنسی

سابقه پزشکی و خانوادگی 

سابقه بیماری مزمن و اخیر شامل بیماری خودایمنی، اختلالات غددی و فقر آهن سابقه، ریزش مو در خویشاوندان سابقه  جراحی و  بستری شدن، دارودرمانی اخیر (موضعی و سیستمیک) و طول مدت مصرف و  هم چنین نتیجه اثر این داروها  قطع مصرف داروهای مورد استفاده در چند ماه اخیر مصرف مکمل جدید و طول مدت مصرف توسط پزشک بررسی می گردد. در اینگونه موارد معمولا برای جلوگیری از ریزش مو عامل زمینه ساز را کنترل یا حذف نمود

علت ریزش مو

همچنین مصرف داروهای هورمونی و قرصهای ضدبارداری یا قطع مصرف این داروها آلرژی یا سندرومهای آتوپی تغییرات ناخن  به ویژه منقوط شدن (pitting) و اطلاعات سیکل قاعدگی شامل شروع و الگوی قاعدگی، یائسگی و تعداد حاملگی ها و قاعدگی اخیر  اطلاعات گوارشی شامل عادات تغذیه ای، آلرژیهای غذایی و ممنوعیت های غذایی، کمبودهای تغذیه ای  تغییرات و عوارض ناشی از افزایش آندروژن مانند هیرسوتیسم، آکنه و دیگر علایم مربوط به ویریلیزاسیون  توسط پزشک بررسی خواهد شد. در اینگونه موارد معمولا برای جلوگیری از ریزش مو باید اختلال همراه شناسایی و درمان شود

آزمون های اختصاصی در مطب

گاهی مواقع پس از بررسی های اولیه لازم از آزمون هایی بره منظور ارزیابی دقیقتر بهره بردو بعضی از این آزمون ها عبارتند از آزمون کشیدن مو، آزمون کندن مو، وزن کردن مو، تریکوگرام منطقه واحد، فتوتریکوگرام، تریکوسکوپی، لازم باشد

ارزیابی تکمیلی و پاراکلینیکی

گاهی مواقع برای ارزیابی بیشتر باید از آزمونهای پاراکلینیکی به منظور ارزیابی دقیقتر ریزش مو استفاده نمود. در صورت لزوم این آزمایشات از سوی پزشک درخواست می گردد.

ارزیابی آسیب شناسی فولیکول مو در نمونه حاصل از بیوپسی پوست 

آزمایش آسیب شناسی نمونه بیوپسی پوست سر یک تکنیک تهاجمی است، اما استاندارد تشخیصی ریزش مو است.

نتیجه گیری 

بررسی مو و تشخیص ریزش مو فرآیندی بسیار پیچیده و  گاهی اوقات بسیار وقتگیر است و یکی از مهمترین اقدامات برای جلوگیری از ریزش مو می باشد . گاهی مواقع معاینه دقیق مو و الگوی ازدست دادن موها ممکن است شک به بیماریهای سیستمیکی را برانگیزد. همانند تغییرات ناخن، تغییرات دوره رویش  مو به صورت  افزایش نسبت موهای تلوژن میتواند به عنوان آرشیوی از وقایع فیزیولوژیک و پاتولوژیک در چند ماه گذشته باشد.

در این مواقع پزشک در صورت لزوم از ارزیابیهای آزمایشگاهی هم چون اندازه گیری سطوح سرمی آندروژن مرتبط با آلوپسی آندروژنتیک و  تستهای عملکرد تیروئید نیز  می بایست استفاده نماید . در مجموع ، روشهای ارزیابی مو امکان ارزیابی دقیق ریزش مو را فراهم می سازد و  می تواند بر اساس یک استدلال بالینی متمرکز و هدفمند، پزشک را به تشخیص صحیح هدایت نماید. اگرچه هیچ یک ازروشهای بالینی و آزمایشگاهی ارزیابی مو و الگوی ریزش آن حساسیت و ویژگی کافی را برای استناد به آن به عنوان روش تشخیصی استاندارد ندارد و ممکن است نیاز به چندین اقدام باشد

توصیه های من:

در صورتی که نگران از دست دادن موهای خود هستید و مایل به جلوگیری از ریزش مو می باشید

  1. حتما با تیم درمانی خود مشورت کنید
  2. در بسیاری از موارد بیماری ریزش مو  با برخی مداخلات و اصلاح الگوی زندگی قابل پیشگیری است
  3. در گروهی از موارد ممکن است علی رغم همه اقدامات درمانی نتایج رضایت بخش نباشد
  4. مهمترین اقدام برای جلوگیری از ریزش مو شناسایی علل ریزش مو و در صورت امکان کنترل آن می باشد
  5. درمان و کنترل ریزش مو در گروهی از افراد نیازمند پیگیری و صبر و تحمل فراوان است
  6. به صورت منظم و حداقل سالانه به منظم چکاپ سلامت با پزشک خود مشورت کنید

پیشگیری بهتر از درمان است

آخرین پرسش ها

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

سوال خود را در اینجا ثبت کنید و از سیستم کد رهگیری دریافت نمائید. پاسخ شما حداکثر تا 24 ساعت آینده از طریق  ایمیل به شما اطلاع داده خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال قبلی ، کد رهگیری خود که از طریق ای میل برای شما ارسال شده را در این قسمت وارد کنید تا پاسخ دکتر را مشاهده فرمائید
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر امیر یکشنبه ۱۵ آذر ۹۴( 3 سال پیش) مشاهده پرسش
    با سلام
    بنده پسر هستم و 25 سال دارم. دردوران دبیرستان جوشهای زیادی میزدم که باهیچ دارویی جز راکوتان بهبود نیافت . راکوتان به عبارتی معجزه کرد. حود 6 ماه قرص خوردم ولی روند درمان کامل طی نکردم. حتی تا چند سال بعد جوشی نزدم . اما در 2-3 سال اخیر تا کنون بنده دوباره هر از چندگاهی جوش میزدم که کم کم رو به افزایش گذاشت. به متتخصص مراجعه کردم و باز همان داروی راکوتان رو داد و فرمودند 9 ماه طول درمان این دارو هست.
    حال سوالاتی که بسیار ذهن منو به خودش مشغول کرده؟
    1.راکوتان و ریزش و نازک شدن مو . چون ریزش مو در ناحیه ی عقب سر پیدا کردم . یعنی این ریزش مو موقتی هستش و بعدها رویش مجدد صورت میگیرد؟
    2.راکوتان و سایز الت تناسلی : چون حس کردم باعث کوچک شدن الت تناسلیم شده ممنون میشم واقعا راهنماییم کنید و اگه این چنین باشه برگشت پذیره؟
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری یکشنبه ۱۵ آذر ۹۴( 3 سال پیش)
      سلام امیر جان
      البته بدون معاینه نمی توان نظر دقیقی داد ولی معمولا مهمترین اقدام برای کنترل جوش های صورت و بدن شناسایی عامل زمینه ساز آن است
      راکوتان عوارض متعدد گوارشی و خونی دارد لذا مرتب باید ارزیابی های آزمایشگاهی تکرار گردد
      راکوتان ممکن است باعث ریزش مو شود البته ریزش مو در مردان بیشتر جنبه های ارثی و هورمونی دارد
      راکوتان معمولا اثری روی سایر آلت تناسلی ندارد
      موفق
  • تصویر کاربر الیاس یکشنبه ۳ آبان ۹۴( 3 سال پیش) مشاهده پرسش
    راه درمان موخوره و ریزش
    راه درمان خشکی پوست...
    راه درمان دومل اطراف مقعد...رو بفرمایید...
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری یکشنبه ۳ آبان ۹۴( 3 سال پیش)
      سلام الیاس جان
      به نظر می رسد فردی با این مشکلات یک اختلال هورمونی داشته باشد
      بهتره هرچه سریعتر برای ارزیابی دقیقتر به پزشک مراجعه شود
      موفق
  • تصویر کاربر Marjan پنجشنبه ۱۵ آبان ۹۳( 4 سال پیش) مشاهده پرسش
    Ba salam man modate yek sale moham kheyli mirize va dakhele Iran nistam ke betonam biam va visit be sham va inja Gp miram faghat azmayeshe khon migire va mige hichi nist va hich kamboode vitamin ham nadaram lotfan be man komak konid ke chekar konam chon agar injori pish bere moham tamoom mishe toro khoda be man komak konid mamnoon misham thanks
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری پنجشنبه ۱۵ آبان ۹۳( 4 سال پیش)
      سلام جانم
      ریزش مو در خانم ها علل متعددی دارد و مهمترین اقدام نیز شناسایی عامل زمینه ساز است در غیر اینصورت اکثر درمان ها ناموفق بوده یا اثر کمی خواهد داشت. اگر مشکل کم خونی مطرح نباشد شایعترین علت مسائل هورمونی است
      موفق
  • تصویر کاربر ریحانه شنبه ۲۱ تیر ۹۳( 4 سال پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر ، من 26 سالمه حدود سه ماهه که ریزش مو شدید دارم البته به دکتر مراجعه کردم که به من قطره سریتا و قرص زینک داد برای کم خونیم هم دارو مصرف میکنم . تا حدودی ریزش مویم کنترل شده اما هنگام حمام و شانه زدن هم چنان ریزش موی شدید دارم با وجود اینکه موهایم را کاملا کوتاه کرده ام . اکثر موهیم نیز همراه با پیاز موهایم میریزند و اینکه موهایم نازک نیز شده اند . با وجود اینکه شهرستان هستم و برایم امکان آمدن به تهران وجود ندارد لطفا مرا راهنمایی کنید . پیشاپیش تشکر می کنم .
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری شنبه ۲۱ تیر ۹۳( 4 سال پیش)
      سلام جانم
      مهمترین اقدام شناسایی عامل زمینه ساز ریزش مو است.
      همانگونه که قبلا هم گفتم درمان باید بر اساس عامل زمینه ساز انتخاب گردد در غیر اینصورت موفقیت کمی خواهیم داشت
      در اولین فرصت با یکی از همکاران پزشک در شهر خودت مشورت کن
      موفق
  • تصویر کاربر خشایار دوشنبه ۲۶ اسفند ۹۲( 4 سال پیش) مشاهده پرسش
    : سلام.خواهشا راهنماییم کنید.پسری24ساله هستم.من4ماهه هفته ای دوبار فیناستراید1 میخورم.میخوام یه روز در میون بخورم.از عارضه بزرگی سینه میترسم.آیا میشه از این عارضه جلوگیری کرد؟؟؟با خیال راحت بخورم؟؟ممنون میشم کمکم کنید.ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری دوشنبه ۲۶ اسفند ۹۲( 4 سال پیش)
      سلام خشایار جان
      فیناستراید عوارض متعددی دارد که قابل پیشگیری نیز نیستند
      توصیه می کنم تا حد امکان از این دارو استفاده نکنی و حتما با پزشکت در مورد داروهای کم عارضه تر مشورت کن
      موفق
  • تصویر کاربر ایلیا شنبه ۳ اسفند ۹۲( 4 سال پیش) مشاهده پرسش
    با سلام
    بنده 23 سال سن دارم حدود 18 سال قبل قسمتی از سرم شکست (به اندازه دو بند انگشت) و تا به الان دیگه موی سرم در قسمتی که شکسته بود رشد نکرده ، ممنون میشم راهنمایی لازم رو انجام بدید
    1. تصویر کاربر دکتر عباس انتظاری شنبه ۳ اسفند ۹۲( 4 سال پیش)
      سلام جانم
      گرچه بدون معاینه نمی توان نظر دقیقی داد اما پیوند موی طبیعی در اینگونه موارد ممکن است کمک کننده باشد
      موفق
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر
از بین بردن چین و چروک پیشانی
آنژیوگرافی
تنگی مجرای ادراری
جوانسازی پوست
متخصص ارتوپد
رژیم لاغری
اتوماسیون مالی تحت وب
درمان واریس
درمان پروستات
لیزر موهای زائد
درمان زگیل تناسلی
درمان فشار خون
درمان زگیل تناسلی زنان
ناباروری
مرکز پزشکی هسته ای
اصلاح طرخ لبخند